Η αιφινιδιαστική ανακοίνωση του αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ ότι θα χρειαστεί έως και δύο εβδομάδες για να αποφασίσει αν θα «ρίξει» τελικά τις ΗΠΑ στη σύγκρουση Ισραήλ – Ιράν παρουσιάστηκε από τον Λευκό Οίκο ως παράθυρο διπλωματίας. Ωστόσο, πίσω από αυτή την αναμονή – καθυστέρηση κρύβεται η προετοιμασία για ένα ευρύτερο φάσμα στρατιωτικών και μυστικών ενεργειών.
Ο Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι θέλει να επιτρέψει στις διπλωματικές προσπάθειες να προχωρήσουν προτού λάβει οριστική απόφαση για την αμερικανική στρατιωτική δράση στο Ιράν. Είναι όμως έτσι; Μηπως φοβάται ή απλά κερδίζει χρόνο;
Την ίδια στιγμή το εσωτερικό του ίδιου του πολιτικού του στρατοπέδου «βράζει» και ο αμερικανός πρόεδρος βρίσκεται σε δύσκολη θέση. Το κίνημα MAGA (Make America Great Again) – που αποτέλεσε κινητήριο δύναμη στις εκλογικές του νίκες – αντιδρά έντονα σε οποιοδήποτε σενάριο παρέμβασης στη Μέση Ανατολή.
Μερικοί από τους πιο προβεβλημένους συμμάχους του, όπως η βουλευτής Μάρτζορι Τέιλορ Γκριν, ο πρώην παρουσιαστής του Fox News Τάκερ Κάρλσον και ο Στίβ Μπάνον – ο πιο εμβληματικός σύμβουλος του Τραμπ – επικρίνουν την ιδέα εμπλοκής των ΗΠΑ σε έναν ακόμα ξένο πόλεμο.
«Όποιος παρακαλάει να εμπλακούν οι ΗΠΑ πλήρως στον πόλεμο Ισραήλ/Ιράν, δεν είναι America First/MAGA», έγραψε η Γκριν.
Ο Τραμπ, ερωτηθείς για τις αντιδράσεις, εμφανίστηκε ατάραχος. «Οι υποστηρικτές μου είναι πιο ερωτευμένοι μαζί μου από ποτέ», δήλωσε από τον Λευκό Οίκο, προσθέτοντας ότι κύριος στόχος του παραμένει η αποτροπή απόκτησης πυρηνικού όπλου από το Ιράν. Παραδέχτηκε ωστόσο ότι «κάποιοι είναι δυσαρεστημένοι», χωρίς να δείχνει να μεταβάλλει τη στάση του.
Την ίδια στιγμή, ο γερουσιαστής Λίντσεϊ Γκράχαμ – γνωστός για τη στήριξή του στο Ισραήλ – κάλεσε τον Τραμπ να βοηθήσει την ισραηλινή πλευρά να ολοκληρώσει την επιχείρησή της, χαρακτηρίζοντας το Ιράν «υπαρξιακή απειλή».
Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς προσπάθησε να διασκεδάσει τις εντυπώσεις, επισημαίνοντας ότι οι Αμερικανοί έχουν λόγους να ανησυχούν για πολεμικές εμπλοκές, αλλά ο Τραμπ έχει κερδίσει την εμπιστοσύνη τους στην εξωτερική πολιτική.
Αναλυτές εκτιμούν ότι ο Τραμπ κερδίζει χρόνο και η αναβλητική στάση του δεν είναι μόνο στρατιωτικής σημασίας αλλά και πολιτικής: θα κρίνει τόσο τη συνοχή του Ρεπουμπλικανικού κόμματος όσο και τη δυναμική του ίδιου στο εσωτερικό πολιτικό σκηνικό, ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του 2026.
Πέρα όμως των εσωκομματικών ισορροπιών, οι καθυστερήσεις που… παίζει ο Ντοναλντ Τραμπ για το αν οι ΗΠΑ θα συμμετέχουν στις επιθέσεις που εξαπολύει το Ισραήλ στο Ιράν, «ανοίγουν» παράλληλα μία σειρά από νέες στρατιωτικές επιλογές, κατά τους New York Times.
Πρόκειται για τα πέντε σενάρια των βασικών επιδιώξεων του Τραμπ…
Μία συμφωνία με την Τεχεράνη
Ο Τραμπ θα έχει τώρα αρκετό χρόνο να αποφασίσει αν οι επτά ημέρες αδιάκοπων βομβαρδισμών από τις ισραηλινές δυνάμεις – που κατέστρεψαν ένα από τα δύο μεγαλύτερα κέντρα εμπλουτισμού ουρανίου του Ιράν, μεγάλο μέρος του πυραυλικού του στόλου και προκάλεσαν τον θάνατο των ανώτερων αξιωματικών και πυρηνικών επιστημόνων του – έχουν αλλάξει τη στάση της Τεχεράνης.
Η συμφωνία που απέρριψε ο Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ νωρίτερα αυτό το μήνα και η οποία θα «έκοβε» την κύρια οδό του Ιράν προς την κατασκευή βόμβας τερματίζοντας τελικά τον εμπλουτισμό σε ιρανικό έδαφος, ενδεχομένως αποκτά πλέον ένα πολύ διαφορετικό περιοχόμενο.
Ήδη ένα από τα μεγαλύτερα πυρηνικά κέντρα της Τεχεράνης έχει υποστεί σοβαρές ζημιές και ο Τραμπ εξετάζει ανοιχτά το ενδεχόμενο να επιτεθεί, με το μεγαλύτερο συμβατικό όπλο στον κόσμο, στο δεύτερο.
Ωστόσο, ρισκάρει να σκληρύνει τη στάση των Ιρανών, ωθώντας τους στο να μην αποδεχθούν καμία συμφωνία.
Στρατηγική εξαπατάτησης
Ορισμένοι ειδικοί επισημαίνουν επίσης ότι η ανακοίνωση του Τραμπ ενδέχεται να αποτελεί απόπειρα εξαπάτησης, ώστε να χαλαρώσουν οι ιρανικές άμυνες.
«Θα μπορούσε να είναι κάλυψη στην απόφασή του να επιτεθεί αμέσως», δήλωσε στο CNN ο Τζέιμς Σταυρίδης, βετεράνος του Πολεμικού Ναυτικού και πρώην ανώτατος διοικητής των ΗΠΑ στην Ευρώπη.
«Ίσως να είναι ένα πολύ έξυπνο τέχνασμα για να καθησυχάσει τους Ιρανούς και να τους κάνει να αισθάνονται ασφαλείς».
Στρατιωτική – επιχειρησιακή ετοιμότητα
Ακόμη όμως κι αν δεν υπάρχει το στοιχείο της παραπλάνησης με στόχο μια άμεση επιθέση, ο Τραμπ θα έχει αρκετό χρόνο για να ενισχύσει τις δικές του στρατιωτικές επιλογές.
Δύο εβδομάδες είναι αρκετές για να φτάσει στη θέση του ακόμη ένα αμερικανικό αεροπλανοφόρο, που θα ενισχύσει τις δυνάμεις των ΗΠΑ ώστε να αντιμετωπίσουν τα αναπόφευκτα ιρανικά αντίποινα.
Δίνει επίσης στο Ισραήλ περισσότερο χρόνο για να καταστρέψει τις αεροπορικές άμυνες γύρω από την εγκατάσταση του Φορντό και άλλους πυρηνικούς στόχους, μετριάζοντας τους κινδύνους για τις αμερικανικές δυνάμεις, αν ο Τραμπ τελικά αποφασίσει να επιτεθεί.
Το διάστημα αυτό απαλλάσσει τον Τραμπ από το να ενεργεί σύμφωνα με το χρονοδιάγραμμα μάχης του πρωθυπουργού του Ισραήλ, Μπενιαμίν Νετανιάχου, ο οποίος πιέζει τον Αμερικανό πρόεδρο να εμπλακούν οι ΗΠΑ στη σύγκρουση, με όπλα που το Τελ Αβίβ δεν διαθέτει.
Ενδεικτικό είναι ότι μόλις μία ώρα μετά την ανακοίνωση του Τραμπ ότι θα αποφασίσει αν θα προχωρήσει ή όχι «μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες», ο Νετανιάχου έδωσε «σήμα» ότι πιθανότατα θα χρησιμοποιήσει αυτό το διάστημα για να επιχειρήσει τις δικές του επιθέσεις στο βαθιά θαμμένο πυρηνικό εργοστάσιο του Φορντό.
Μυστικές επιχειρήσεις
Στην πραγματικότητα, όπως λένε Αμερικανοί και ξένοι ειδικοί, οι Ισραηλινοί ετοιμάζουν εδώ και χρόνια στρατιωτικές και μυστικές επιχειρήσεις, μελετώντας πώς θα μπορούσαν να διακόψουν τα τεράστια συστήματα παροχής ηλεκτρικού ρεύματος που τροφοδοτούν τις πυρηνικές εγκαταστάσεις.
Μία υπερφόρτωση στο ηλεκτρικό ρεύμα θα μπορούσε να αποσταθεροποιήσει και να καταστρέψει τα ευαίσθητα μηχανήματα.
Τις τελευταίες ημέρες, ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ) κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η καταστροφή του ηλεκτροπαραγωγικού σταθμού πάνω από άλλο κέντρο εμπλουτισμού, στο Νατάνζ, από το Ισραήλ, πιθανώς προκάλεσε σοβαρές ζημιές στις χιλιάδες μηχανές φυγοκέντρισης που λειτουργούσαν κάτω από αυτό.
Οι Ισραηλινοί έχουν εξετάσει τι θα χρειαζόταν για να βομβαρδίσουν και να σφραγίσουν τις εισόδους στις σήραγγες που οδηγούν στην εγκατάσταση, παγιδεύοντας τους εργαζόμενους στο εσωτερικό της και καθιστώντας ακόμη πιο δύσκολη τη μεταφορά καυσίμου στο εργοστάσιο για την τελική ενίσχυση που θα το καθιστούσε χρησιμοποιήσιμο σε όπλα.
Διπλωματία
Το βασικό ερώτημα είναι ένα: έχουν οι Ιρανοί την πολιτική ευελιξία να εκμεταλλευτούν το χρονικό περιθώριο που έχει ανοίξει ο Τραμπ;
Αξιωματούχοι της κυβέρνησης αναφέρουν ότι ο Στιβ Γουίτκοφ, ειδικός απεσταλμένος του προέδρου, έχει ήδη έρθει σε επαφή τις τελευταίες ημέρες με τον Αμπάς Αραγτσί, υπουργό Εξωτερικών του Ιράν, με τον οποίο συνομιλεί από τις αρχές Απριλίου.
To άρθρο New York Times: Γιατί ο Τραμπ δεν χτυπά το Ιράν – Τι φοβάται και οι πέντε κρυφοί του πόθοι δημοσιεύτηκε στο NewsIT .
